Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Bir son söz olarak, Atatürkün, hepimizin Ulu Önderinin, iki büyük mefhumu, inkılab ve istiklali, size emanet ettiğini hatırlatırım. Onun sözlerini, kelime kelime, cümle cümle, siz benden daha iyi bilirsiniz. O, size, herşey bitti sanıldığı en düşkün zamanlarda bile onları koruyacak büyük kuvvetin, sizin asil kanınızda mevcud olduğunu söylemiştir.

Alınları yüksek, yüzleri ak olarak yetişiyorsunuz, size verilen yüce emaneti korumak için tahsil çağında aldığınız bilgiler yanında, ruhunuzu güzel duygular ile sıcak tutunuz. Bugünkü varlığımızın hararetini ancak bu yoldan ileri nesillere yetiştirebilisiniz.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 118.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Arkadaşlar, şimdi istisnalar bahsine gelelim: Mütekabiliyet (reciprocite), karşılaştırılma esaslarına göre anlaşmalar, bu istisnaları teşkil ederler. Istiklal anlamını bozmaksızın bütün ulusların, yeryüzünün güler yüzlülüğünü korumak için bir takım uyuşmalar yapmaları lüzümunu daima göz önüne almak ödevindeyiz.

...

Bugün uluslararası sağlık kaideleri vardır. Blr gemi Türk kıyılarına gelip demir attı mı, müşterek bir kaide mucibince sağlık yasalarımıza bağlı olur. Gerçi her bağlılık kaba bakışla istiklali bozucu bir şekil gösterir, fakat bu, karşılıklı olunca istiklali bozmaksızın büyük beşeriyet ailesinin iyiliğini besleyen bir istisna teşkil eder.

Uluslararası fenerler mukavelesi, uluslararası kablolar mukavelesi, uluslararası demiryollar anlaşması ve posta, telgraf anlaşmaları hep böyledir.

Başka nevi örnekler söyleyeyim: Millî müdafaada, ulusal korunma işinde bir ulus kendi kararını kendi vermelidir, dedik. Evet her devlet kendi silâhını, silâhlarının sayı ve çapmı, askerinin sayısını kendi tesbit etmelidir. Bununla beraber, dünya silâhlarının ve asker sayılarının azaltılması için müzakereler olmuştur. Böyle uluslararası bir teşebbüs muvaffak olur, her devlet kendi rızasile ve üzerinde hususî bir tazyik olmaksızın kendi hesablarını yaparak süâhlarını azaltırsa, bu da elbet istiklali bozmaz. Tekrarlıyorum, bu şartın tamam olması için burada dikkat edilecek nokta, böyle bir anlaşmayı bir kısım devletlere, diğer bir kisim devletler, zorla kabul ettirmiş olmamah ve devletlerin mütehassısları ulusal ihtiyaçları hesablayarak ve ölçerek sonuçlara varmış olmalıdır. Karşılıklı ticaret mukaveleleri de örneklerimize girebilir: Meselâ, afyon üzerinde, tütün ürünü üzerinde onu yetiştiren diğer devletlerle anlaşmalar yapabiliriz. İstihsalimizi tahdid de edebiliriz, bunlar tazyiklerin ve dış tesirlerin zoru ile olmadıkça ve kendi görüşümüze göre ulusal faydamıza uygun bulundukça, istiklal anlamının bozulmasına sebeb olmaz. Hariciyede anlaşmalar, paktlar, sınır müdafaalarmda karşılıklı kararlar, ittifaklar, adliyede suçluları geri verme mukaveleleri, bunlar her devletin müşterek insanlık duygularına hizmet için ve bazan da içinde bulunan devletlerin müşterek faydaları için karşılıklı yapılır.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 112-114.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Ulusal pazarın korunması, bugünkü anlayışla ulusal sınırların korunmasından hiç farklı değildir. Bir ulusun iç pazarlarına yabancı manifaktürün ayak basmasile, bir düşman müfrezesinin ülke topraklarına ayak basması arasında bir fark tasavvur olunmamalıdır. Karşılıklı anlaşma üzerine kurulmuş esas dışında bizim hesablarımızı ve rızamızı aşarak sınırlarımızdan giren bir vagon yabancı eşyanın yurda yayılmasından, bir düşman kuvvetinin bir yurd parçasını istilasının uyandırdığı acı duyulmalıdır. Her ikisini de, nevileri başka ve fakat tahrip mahiyetleri aynı olan istila olarak tanımalıyız. Ecnebi kültürün bir yurd içinde yurddaşları ulusal kültürün tesirleri dışında tazyik altına almasını da, buna benzer bir (kültür istilası) sayabiliriz.

Cahilin aklı gözündedir, derler. İstiklal mefhumunu tam anlamıyan insanlar samimi vatansever de olsalar, ancak sınırdan bir top sesi işittikleri zaman yurd tehlikededir, der ve ayaklanırlar; fakat ömrü boyunca gözünün önünde kendi pazarının, ucuz da olsa yabancı mallarının istilasına uğramasından doğacak zararı ölçemezler. Yerine ve zamanına göre, bazen bu, ötekinden beter tesirler yapar. Yukarıda söylediklerimi kısaca toplayayım: Gümrüklerini kendi hayati ve ekonomik dirilmesi bahasına ecnebi mallarına açmış olan bir devletin sınırlarını yabancı ordulara kapamasının değeri ve manası kalmaz.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 112.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Bizce istiklal, varoluşumuzun ve istikbalimizin temelidir. İstiklal, bu bakımdan üzerinde daha heyecanla, daha sıcaklıkla titreyeceğimiz bir mefhum halini arzeder. İnsanlar, sade lügat manasını tanıyıp işittikleri bir kelime uğruna başlarını değil, parmaklarının ucunu bile feda etmezler. Binaenaleyh Büyük Önderin dili ile gençliğe emanet edilmiş iki mefhumdan bir başlıcası olan istiklali, yalnız kelimenin lugat manasiyle değil, hayattaki tatbik manalariyle de kavramış olmalıyız ki, icabında uğrunda seve seve canımızı ve başımızı verelim.

...

İstiklalin bir şartı da kültürün yabancı kültürlerin baskısı altında olmaması ve ulusal esaslar üzerine kurulmuş bulunmasıdır. Bununla beraber bugün yeryüzünün medeniyet ışığı ile aydınlanmış olan bütün parçalarında her ulus için müşterek olan, teknik ve siyans bakımından ileri gidişlerinde her devletin aldığı paylar ve parçalar vardır; buna "kültür jeneral" diyoruz. Onu edinmemek, ileri olmak iddiasında bulunan insanlar için bir istiklal kusuru değil, hatta büyük bir eksik sayılır. Fakat kendi yurdunun içinde kendi tarihine, kendi ananelerine, geçmişin acı ve tatlı hatıralarına bağlanış, bütün bunların heyeti mecmuasını anlatış ve bunların içinde bulunulan günlere uyuş, ulusal kültürün esaslarını teşkil eder.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 104, 108.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Feodal devlet göçtü gitti. Onun yerini alan liberal devlet tipi de eskidi, rolünü bitirdi. O da anarşik ve istismarcı siması ile ve karma karışık kaprislerle dolu çeşidli partileri ile tarihe intikal etmektedir.

Dünyanın en güçlü görünen devletleri, bunun ıztırabını çok derinden çekerlerken, yeni doğan devletlerin, bilhassa Türkiye Cumhuriyeti gibi en karanlık bir devirden yep yeni bir hayata doğan bir devletin, böyle liberal kombinezonlar ve darmadağınık unsurlarla idare edilemeyeceğine yeter örnekler gostermiş olduğumu sanıyorum.

Bu yoldaki dikkatimi uyanık tutmağa yarayacak daha bir kaç hadiseden bahsetmek isterim:

İsviçrenin bundan evelki devlet reisi Pilet Golazın parlamentoda söylediği şeyler arasında bu manada bir parça vardı:

— "Bugünkü dünya işlerinin her bakımdan çapraşık yüz aldığı bir zamanda, bu şekil ile, işleri, parlamentonun didişmelerinden kurtarmak ve ileri götürmek imkânı yoktur. Bu vaziyet karşısında icra reisi, harbeden bir kumandan mevkiindedir. Bir asker, kendisine kumanda edenden, verdiği emrin esbabı mucibesini nasıl soramaz ve derhal yerine getirirse, millet vekilleri de devlet reisinin verdiği kararlara böyle uymalıdırlar...."

Bu sözlerin İsviçre gibi parlamantarizm hayatında en ileri olmak iddiasında bulunan ve en az iç ve dış ihtiraslara maruz bulunan bir devletin reisi, genç, enerjili, yüksek vasıflı ve yurddaşları içinde yüksek bir mevki sahibi olan bir zat tarafından söylenmiş bulunması ve bunların parlamento tarafından da protestosuz dinlenmiş bulunması, bu mevzudaki duyuş ve düşünüşlerimizin doğruluğunu gösterir.

İngiltere, yurddaşlarının hürriyet ve masuniyetleri bakımından fevkalâde titiz bir yurddur. Bu böyle olmakla beraber, yakın zamanda ingiliz meclislerinden geçen kanunlarla, ferdlerin yazma ve basma hürriyetlerini ve o masuniyetlerini takyid edici tedbirler alınmıştır.

Komünist propagandasının ordu, donanma ve inzibat kuvvetleri üzerinde müessir olmıya yeltenmesi, İngilterede devletin hürriyet ve masuniyetlere müdahale etmek hakkını tanıttı.

Kamaralar, filvaki ordu, donanma ve inzibat kuvetlerini kandıran ve isyana teşvik eden neşriyatın meni layihasını konuşurken, şiddedli ve heyecanlı müzakereler oldu, fakat sonunda bu yoldaki tahdid ve murakabe teklifleri kabul edildi.

Bu da geniş hürriyet telakkisinin sosyal bünye için zarar verici bir hale gelince, devlet elile tahdid edilmesinin yerinde olduğunu gösteren bir şeydir.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 102-103.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Üyelerinin sayısından da anlaşılır ki, İsviçrenin en ileri ve halk tarafından en çok sevilir ve tutulur partisi, radikal demokrat partisidir. Bilirsiniz, demokratlık, hak ve hürriyet ve masuniyet anlamalarına ve radikallik de, vicdan serbestliğine bağlılık ve ileri düşünürlüktür. Bu partinin yanında konservatör katolik partisi var. İsminden, rengini kolayca anlarsınız, adını teşkil eden iki kelimenin her biri tek başına, her ilerileyiş [sic] adımını geri çeken, irticaı getirmek ve yaşatmak isteyen bir fikri anlatır. Bu iki menfi ad muhafazakarlık ve katoliklik yanyana gelince, meydana çıkacak partinin nasıl kıpkızıl bir irtica kurumu olduğu kolayca görülür.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 100-101.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

[Çekoslovakya'ya] uğradığım esnada memurların maaşları üstünde bir kanun layihası yapılmak isteniyordu, hükümetteki iki parti anlaşmış, diğerleri buna karşı duruyorlardı. Bu layıhayı böylece, değil meclisten çıkarmak, vekiller heyetinden bile geçiremiyorlar, bocalayıp duruyorlardı; konuştuğum bir partili, sorguma karşılık olarak şunları söyledi:

"- Biz, değil parlamentoda Çekoslovakyanın mukadderatını alakadar edecek müşterek kararlara varmak, icra vekilleri heyetinde omojen [sic] bir kanun layıhası yapmaktan bile aciziz, bereket versin Çekoslovakyanın hayatı, realitede sade bu parlamento gürültülerine dayanmıyor..."

Arkadaşlar, bu örnek üzerinde fazla durdum. Bu suretle Çekoslovakta gibi kültür, bayındırlık ve varlık bakımından ileride ve yıkılan Avusturya - Macaristan imparatorluğunun medeniyet vasıtalarının biriktiği bir muhitte bile liberal tip ile devlet idare etmek için uğranılan güçlükleri gördünüz. Bizim gibi her şeyini yeniden kuran, yurdu bundan önceki idarelerden bir çöl halinde eline almış olan bir devlette ve bahusus dışardan gelen ihtiras bakışları dinmemiş bir yurdda, liberal düşüncelerin aynı genişlikte tatbik alanı bulduğunu tasavvur ediniz... Böyle bir yolun bizim bünyemiz üzerinde ne kadar yıkıcı neticeler doğuracağını elinizle tutar, gözlerinizle görebilirsiniz!...

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 96.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Siyasal partiler arasında, bir kategori olarak bir takım meslek partileri de göze çarpar. Çiftçiler, köylüler, esnaf ve küçük sanayiciler, ya beraber veya yalnız başlarına partiler kurarlar. Bunların hepsi kendi meslekleri içinde birlikler yaparak, kendilerini temsil edecek mebuslar seçerek parlamentoya girmek isterler.

Bu katagorideki [sic] partilerin karakteristik noktaları şunlardır:

Bunlar liberal ve sosyalist terakkilerdeki partilerden başka, ulus varlığı içinde yalnız kendi zümreleri için üstün fayda temin etmek yolunu kovalarlar. Fakat arkadaşlar, burada küçük bir duruş yapmak isterim. Bu parçalanmış meslek gurublarına göre siyasal parti teşkili, yeryüzünün bugünkü yaşama şartları bakımından, ana güç olan ulusal birlik fikrini bozan bir şeydir. Dünyanın bütün işleri ulusal hacimde düzenlenmek istiyor. Herhangi bir zümrenin günlük politikaya, kendisini, kendi sınıf ve mesleğinden olanları üst edici gayelerde karışması, dünyanın bugünkü haline uyan bir hareket değildir.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 88.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Sosyal demokrat diye bir parti tipi, bilhassa Orta Avrupada göze çarpar. Sosyal demokrat partiler, sosyalizmi kuvvetlendirmek, onun propagandalarını serbest hava içinde kolay ve geniş olarak yapmak ve sosyalistleri iktidar mevkiine getirmek isteyenlerin, demokrasinin serbest çalışma zemininden istifade için, bir taktik olarak, takbik ettikleri bir siyasal parti tipidir. Sosyal demokrat kombizenonu içinde sosyalizm bakımından, bir sınıfın ötekilere tahakküm etmesi telakkisile, demokrasi bakımından hürriyet ihtilalinin getirdiği, herkes için serbestlik telakkisi vardır. Birbirine zıd olan bu iki cereyanın bir arada toplanışına dikkatle bakmak gerektir; çünkü bu iki cereyan yanyana yürüyemez. Sosyal demokrat tertibinde, sosyalizm mi demokrasiyi, yoksa demokrasi mi sosyalizmi içinde etirmiştir, diye insan merak eder. Sizi uzun uzadıya işgal etmeden neticeyi söyleyim; bu kombinezon sosyalizmin, demokrasiden istifadeyi güden bir tertibinden başka bir şey değildir. Sosyal demokratlarda ana duygu, sosyalist duygusudur; sosyal demokratlıkta, sosyalizm, demokrasiyi avlamıştır. Eğer müsbet, menfi, terakkiperver, mürteci her cereyana açık olan demokrasi telakkisi uzun bir zaman devam etmeseydi; sosyalizm kısa zamanda hedefine varmak için proletarya diktatörlüğü üzerine devlet kuracak kadar genişliyemezdi.

Binaenaleyh sosyal demokratlar deyince, burada demokrasinin mahiyeti kaybolmuş olduğunu, sosyalizm ceryanlarının, demokrasiyi, kendi maksatlarında kullanmak için ellerine almış olduklarını göz önünde tutacağız.

Almanyada Hitlere karşı son seçimden önce yapılan harekette, komunistlerle sosyal demokratlar elele vermişlerdi.

Avusturyada son yıllar içinde bazı iç çarpışmaları olmuş ve bu arada Viyana Adliye sarayının yakılmasile neticelenen sokak ayaklanmaları esnasında, orada da komünistlerle sosyal demokratlar elele vermişlerdir.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 81-82.

Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları, Recep Peker:

Dini, politika vasıtası olarak kullananlar, her çeşid ihtilalcilerin karşısında yeralmış ve onlarla mücadele etmişlerdir.

Hürriyet ihtilalinden sonra din taraftarları bu serbestlik içinde dinin müdafaasını politika yolundan yapmayı muvafık görmüşler ve din partilerini kurmuşlardır.

Bilirsiniz, din bir sosyal teşekküldür; bu böyle olmakla beraber ilk doğduğu günden bugüne kadar, bütün dünyanın, siyasal hayatındaki tesirlerini, bir gün bile inkıtaa uğratmamıştır.

Din, güya kendi köşesinde, huşuğ içinde kendi işlerini tanzim eder görünmekle beraber, her günkü faal tesir ve teşebbüsünü, içinde bulunduğu devrin en büyük siyasal çalışmalarında göstermiştir.

Daha önceleri, peygamberlik devirlerinde, din, devletin kendisi idi. Gerek feodal devlette, gerek onu takib eden hanedan devletinde, din bizzat iş başında bulunmamışsa da, baştakilerle bir ve beraber olarak insanlık haklarına karşı, insanlık haklarını istismar ve tahrib edici yolda yürümüştür.

Peker, Recep. 1936. Recep Peker'in İnkılab Dersleri Notları. Ankara: Ulus Basımevi. 74-75.